Wzd┬│u┬┐ p├│┬│nocnej granicy I
Braniewo-Lipowina-¯elazna Góra-Lelkowo-Pieniê¿no (70 km)
autor :: Piotr Jurkiewicz :: 2001-07-14 08:14:37 :: komentarze :: drukuj


Ruiny pa┬│acu rodu von Kalnein w Lipowinie
wszystkie zdjŕcia
Braniewo (Braunsberg)
Miasto, siedziba w┬│adz powiatu i gminy. Umiejscowione w p├│┬│nocnej cz├¬┬Âci R├│wniny Warmi├▒skiej nad dolnym brzegiem rzeki Pas┬│├¬ki w p├│┬│nocnej cz├¬┬Âci historycznej Warmii Braniewo jest najstarszym miastem na Warmii, pierwsza wzmianka o nim znalaz┬│a si├¬ w trakcie dzierzgo├▒skim z 7 lutego 1249 roku. Biskup Anzelm w po┬│owie XIII wieku zbudowa┬│ tu katedr├¬ pod wezwaniem ┬Âw. Andrzeja. Dzisiejszy ko┬Âci├│┬│ jest obiektem p├│┬╝no gotyckim z XIV-XV wieku, orientowany, zbudowany z ceg┬│y. Ostatnia wojna przynios┬│a ca┬│kowite zniszczenie tego ko┬Âcio┬│a, zosta┬│ jednak odbudowany (prace ci┬▒gle trwaj┬▒), pierwsza msza po wojnie odprawiona zosta┬│a 25 grudnia 1981 roku. O┬│tarz g┬│├│wny ko┬Âcio┬│a datuje si├¬ na po┬│ow├¬ XVIII w., dwa boczne na po┬│ow├¬ XVII w., chrzcielnic├¬ oraz ambon├¬ na XVIII w.
Innym pi├¬knym zabytkowym ko┬Âcio┬│em jest ko┬Âci├│┬│ ┬Âw. Antoniego pocz┬▒tk├│w XIX wieku, najpierw ewangelicki a po wojnie przej├¬ty przez administracje katolick┬▒. z pocz┬▒tku XVI wieku pochodzi kaplica ┬Âw. Tr├│jcy- dawniej ko┬Âci├│┬│ parafialny Nowego Miasta Braniewa- kt├│r┬▒ po zniszczeniach od po┬┐ar├│w konsekrowano dwukrotnie: w roku 16584 i 1702. kaplica s┬│u┬┐y wiernym obrz┬▒dku grecko-katolickiego. We wn├¬trzu zachowa┬│y si├¬ dwa obrazy z XVII wiek: Biczowanie Chrystusa oraz Kamienowanie ┬Žw. Szczepana i p├│┬╝no gotycki krucyfiks z pocz┬▒tku XVI wieku.
Na p├│┬│nocny zach├│d od Braniewa w odleg┬│o┬Âci 1 km przy rzece Pas┬│├¬ka znajduje si├¬ jeszcze jeden zabytkowy ko┬Âci├│┬│, ko┬Âci├│┬│ ku czci ┬Âw. Krzy┬┐a z 1 po┬│owy XVIII wieku. Wzniesiony na planie krzy┬┐a greckiego z kopu┬│┬▒ na skrzy┬┐owaniu ko┬Âci├│┬│ barokowy zbudowany zosta┬│ na miejscu, jak podaje legenda, gdzie w roku 1626 ┬┐o┬│nierze szwedzcy postrzelili Wizerunek Ukrzy┬┐owanego, kt├│ry wisia┬│ na d├¬bie. Z miejsc postrzelonych mia┬│a pop┬│yn┬▒├Ž krew, co zapocz┬▒tkowa┬│o kult tego obrazu. Na uwag├¬ zas┬│uguj┬▒ dwie rze┬╝by znajduj┬▒ce si├¬ w portalu ┬Âwi┬▒tyni - Chrystusa i Matki Boskiej, autorstwa Jana Krystiana Schmidta. Dzisiaj opiek├¬ nad ko┬Âcio┬│em obejmuj┬▒ oo. redemptory┬Âci.
W po┬│udniowo- wschodniej cz├¬┬Âci miasta, obok ko┬Âcio┬│a parafialnego znajduj┬▒ si├¬ pozosta┬│o┬Âci zamku biskupiego z XIII wieku
W okolicach Braniewa przebiega dawna autostrada niemiecka: Berlin-Kr├│lewiec ci┬▒gn┬▒ca si├¬ a┬┐ do samej granicy polsko-rosyjskiej, utrzymana w bardzo dobrym stanie i przygotowywana powoli do nowego otwarcia. Chyba jedyna tego typu droga w Europie, po kt├│rej mo┬┐na (jeszcze) porusza├Ž si├¬ rowerami.
Przy drodze do Fromborka, 2km od miasta znajduje siê wielki cmentarz ¿o³nierzy radzieckich III Frontu Bia³oruskiego. Pochowano tutaj 31 tys. poleg³ych w walkach w marcu 1945 r.
Tutaj: szpital, hotel, restauracje, bary, kawiarnie, ZOO, PKP, PKS.

Rud┬│owo
Pozosta┬│o┬Â├Ž dawnego zespo┬│u pa┬│acowego, usytuowana oko┬│o 1 km na po┬│udniowy wsch├│d od Braniewa. Pa┬│ac, obecnie w ruinie usytuowano na wzniesieniu. Zachowa┬│ si├¬ du┬┐y neogotycki spichlerz, usytuowany po stronie po┬│udniowo- zachodniej pa┬│acu.

Lipowina (Lindenau)
Maj┬▒tek (gmina Braniewo) na pograniczu R├│wniny Warmi├▒skiej i Wzniesie├▒ G├│rowskich, 12 km od Braniewa. W okolicach miasta znajduj┬▒ si├¬ pozosta┬│o┬Âci zespo┬│u pa┬│acowo-pakowego z kompleksem gospodarczym. Pa┬│ac wzorowany jest na by┬│ na budowli dla Fryderyka Wilhelma I w Kr├│lewcu. Mo┬┐na doszuka├Ž si├¬ jeszcze resztek z bogatej dekoracji sztukatorsko-murarskiej. Pa┬│ac istnia┬│ do lat 80 dwudziestego wieku, niestety po┬┐ar zmieni┬│ to miejsce w ruin├¬. Ko┬Âci├│┬│ powsta┬│y na pocz┬▒tku lat 80, adoptowano na ko┬Âci├│┬│ dom mieszkalny.
Tutaj: PKS.

¯elazna Góra
Wie┬ (gmina Braniewo) po┬│o┬┐ona ok. 18 km na wsch. od Braniewa ( 4 km od granicy z Rosj┬▒). Miejscowo┬Â├Ž lokowano w 1308 roku. Ko┬Âci├│┬│ ┬Žwi├¬tej Rodziny po┬│o┬┐ony malowniczo na wzniesieniu zbudowany zosta┬│ w XVI wieku, w czasie reformacji ko┬Âci├│┬│ zaj├¬li protestanci, w czasie II Wojny ┬Žwiatowej zosta┬│ ca┬│kowicie zniszczony, ale ostatnio zosta┬│ ponownie odbudowany. Ciekawe wn├¬trze ko┬Âcio┬│a, o┬│tarz g┬│├│wny barokowy z 1700, boczne ┬Âciany wy┬│o┬┐one polnymi kamieniami (umieszczone s┬▒ na nich tablice nagrobkowe z ko├▒ca XIX wieku).
Tutaj: PKS, poczta, o┬Ârodek zdrowia, punkt apteczny.

Jarocin
Chcesz zobaczy├Ž pustkowie? Znajdziesz je tam i bardzo ciekawe pozosta┬│o┬Âci poniemieckie, np.: stare s┬│upy wysokiego napi├¬cia - te betonowe konstrukcje wygl┬▒daj┬▒ po prostu niesamowicie. Droga wzd┬│u┬┐ granicy, kt├│r┬▒ mo┬┐ecie znale┬╝├Ž na niekt├│rych mapach ju┬┐ nie istnieje - zosta┬│a utopiona w lesie i szuwarach.

Lelkowo
Ko┬Âci├│┬│ filialny NMP Kr├│lowej Polski zbudowany na pocz┬▒tkach lat 90.

£ajsy (Layss)
Wie┬ (gmina Pieni├¬┬┐no) po┬│o┬┐ona na p├│┬│nocny wsch├│d od Pieni├¬┬┐na lokowana w 1304. Przepi├¬kny ko┬Âci├│┬│ pod wezwaniem ┬Âw. Miko┬│aja z XIV wieku, konsekrowany przez kardyna┬│a Stanis┬│awa Hozjusza. Pi├¬kne barkowe wyposa┬┐enie, o┬│tarz g┬│├│wny z XVII wieku. Dwa o┬│tarze boczne s┬▒ neobarokowe z po┬│owy XIX wieku. Dzwon gotycki z XIV wieku. St┬▒d pochodzi┬│ za┬│o┬┐yciel Olsztyna - Jan z ┬úajs.
Tutaj: PKS, PKP Pieniê¿no 3km, Poczta.
Przy drodze ┬úajsy-Pieni├¬┬┐no mie┬Âci si├¬ miniskansen gromadz┬▒cy stare maszyny rolnicze oraz eksponaty kultury ludowej. Zwiedzaniu towarzyszy para kuzek.

Pieniê¿no (Melzak, Mehlsack)
Miasto, siedziba Urz├¬du Miasta i Gminy w po┬│udniowo- zachodniej cz├¬┬Âci Wzniesie├▒ G├│rowskich, nad dop┬│ywem Pas┬│├¬ki, rzek┬▒ Wa┬│sz┬▒. Pierwotna osada za┬│o┬┐ona zosta┬│a w 1282 roku, lokacja miasta mia┬│a miejsce dopiero w 1312 roku. Po II wojnie ┬Žwitowej miejscowo┬Â├Ž utraci┬│a prawa miejskie na wskutek ogromnych zniszcze├▒ poczynionych przez wojn├¬ ( 80% miasta zmieni┬│o si├¬ w ruin├¬) dopiero w 1973 odzyska┬│a prawa miejskie. Obecn┬▒ nazw├¬ miasto zawdzi├¬cza redaktorowi i wydawcy „Gazety Olszty├▒skiej” Sewerynowi Pieni├¬┬┐nemu.
Znajdziemy tutaj pseudogotyck┬▒ ┬Âwi┬▒tyni├¬ powsta┬│┬▒ pod koniec XIX wieku na bazie ko┬Âcio┬│a gotyckiego z XIV wieku. Z dawnej budowli zachowa┬│a si├¬ wie┬┐a, nadbudowana o wysok┬▒ kondygnacj├¬ dzwon├│w i zwie├▒czenie.
W p├│┬│nocno-zachodniej cz├¬┬Âci miasta na wysuni├¬tym stromym cyplu opadaj┬▒cym skarpami na rzece Walszy, znajduj┬▒ si├¬ pozosta┬│o┬Âci zamku kapitu┬│y warmi├▒skiej wzniesionego w 1 po┬│owie XIV wieku. Zachowa┬│ si├¬ w┬│a┬Âciwy dom mieszkalny, w XVII w. Przebudowany i zwie├▒czony barokowymi szczytami; w XIX w. cz├¬┬Âciowo rozebrany. Po 1945 odbudowany.
W latach 1517 i 1519 w zamku rezydowa┬│ okresowo Miko┬│aj Kopernik, sk┬▒d wje┬┐d┬┐a┬│ na lokacje osadnik├│w.

Autor:  Piotr Jurkiewicz
komentarze :: 0
wieÂci
trasy rowerowe
rower i okolice
agroturystyka
pogoda
forum
ciekawe linki
wyszukiwarka

miejsca
galerie zdjŕŠ
Olsztyn :: ulice

o nas
kontakt
wspˇ│praca
nasi sponsorzy
statystyki
firefox



Zapraszamy do oddania g│osu w poni┐szej ankiecie... Tym razem pytanie brzmi:
W jakis spos├│b najcz├¬┬Âciej rozpoczynasz dalsz┬▒ tras├¬?
trasê? nie ruszam siê z domu
wsiadam na rower i jadê
rower zabieram do poci±gu i jadê
jak siê uda to upycham rower do pks
rower +samoch├│d to jest to
szukam wypo┬┐yczalni rower├│w po dotarciu na miejsce
poka┐ wyniki

2019-08-21, 233 dzie˝ roku, imieniny Joanny, Kazimiery, Piusa
2001-2003 copyright © www.rowery.olsztyn.pl
serwis uruchomiony na serwerze firmy Yupo.pl